Wegry przewodnik

Klimat i pogoda

Położenie Węgier sprawia, iż panuje w tym kraju klimat kontynentalny, z wpływami oceanicznego i śródziemnomorskiego. Oznacza to upalne, suche lata oraz mroźne, śnieżne zimy. Latem należy spodziewać się średnich temperatur w okolicach 30°C, jednak często zdarzają się upały czterdziestostopniowe. Planując urlop na Węgrzech w miesiącach letnich – lipcu i sierpniu – najlepiej zdecydować się na pobyt w ośrodkach położonych nad wodą – jeziorem Balaton, Cisa czy w miejscach z dostępem do źródeł termalnych.

Można także wybrać się w góry, gdzie temperatura jest nieco niższa. Zimą temperatury wahają się między 0 a -15°C, a najzimniejszym miesiącem jest styczeń. Średnia temperatura roczna na Węgrzech wynosi 9.7°C. Ze względu na mniejszą niż w Polsce średnią ilość opadów rocznych prawdopodobieństwo, iż podczas wakacji na Węgrzech zastanie nas niekończąca się ulewa, jest niższe, niż w przypadku spędzenia wakacji w Polsce!

Węgry – Ceny i waluta

Obowiązującą Walutą na Węgrzech jest forint (skrót krajowy: Ft, skrót międzynarodowy: HUF). 1 forint dzieli się na 100 fillérów, jednak z powodu inflacji niemal wyszły one z użycia. Istnieją monety o nominałach: 1, 2, 5, 10, 20, 50, 100 forintów; i banknoty: 200, 500, 1000, 2000, 5000, 10000, 20000 forintów. 1 zł to ok. 63 forinty. 100 forintów to mniej więcej 1,60 zł. Najlepiej jest wymienić pieniądze w Polsce, dzięki czemu unikniemy płacenia podwójnej prowizji w przypadku wymiany na Euro tutaj i wymiany z Euro na Forint na Węgrzech. Z kolei wymiana złotówek na Węgrzech jest bardzo mało opłacalna i mogą wystąpić trudności ze znalezieniem banku, który dokona takiej wymiany. Pieniądze możemy także pobierać z bankomatu. Jeżeli zdecydujemy się na taką procedurę, należy pamiętać o zapoznaniu się z prowizją, jakiej zażąda nasz bank za taką operację. W sklepach, hotelach i restauracjach możliwe jest płacenie kartą za rachunki. Najlepiej posiadać wtedy dwie karty z dwóch różnych banków, w przypadku, gdyby nagle okazało się, iż jedna z niewiadomych powodów nie chce zostać przyjęta.

Przykładowe ceny na Węgrzech:

• nocleg dla jednej osoby w sezonie: 3000-5000 forintów (48-80 zł)
• jedzenie z budki z fast-foodami: 300-350 ft. (4,80-5,60 zł)
• zestaw w restauracji typu McDonald’s: 700 ft. (12 zł)
• pizza: 1500-3000 ft. (24-48 zł)
• obiad tradycyjny z 2-3 dań: 3000-5000 ft. (48-80 zł)

Węgry – Co ze sobą zabrać?

Na wycieczkę na Węgrzech koniecznie musimy zabrać ze sobą dokument tożsamości – dowód osobisty lub paszport. Jeżeli planujemy zaś pozostać tam dłużej, niż 90 dni, konieczne jest zdobycie wizy.

Warto przed wyjazdem, bez względu na długość planowanego pobytu, zadbać o wyrobienie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ), dzięki której, w razie konieczności, udostępniona będzie nam bezpłatna opieka lekarska. Kartę taką odebrać można w placówce Narodowego Funduszu Zdrowia.

Ze względu na to, iż język węgierski całkowicie różni się od polskiego, przydatne mogą okazać się rozmówki polsko-węgierskie – może nawet nie po to, by łamać sobie język przy pytaniu kogoś o drogę, ale by chociaż wiedzieć, jak nazywa się po węgiersku toaleta.

Regiony-wegier

Węgry – Hajdúszoboszló

Hajdúszoboszló to niewielka miejscowość na wschodzie Węgier, która każdego roku przyciąga w swe gościnne progi tysiące turystów. Przyczyną tego jest sława tamtejszych wód termicznych, uznawanych za lecznicze. Z tego powodu urlop w Hajdúszoboszló to świetna propozycja dla tych, którzy chcą wykorzystać go na poprawę swojego zdrowia. A ze względu na świetne zaplecze turystyczne i mnogość atrakcji mogą zabrać ze sobą całą rodzinę! Do Hajdúszoboszló bardzo często podróżują Polacy. Doprowadziło to do tego, iż na miejscu w wielu miejscach publicznych – sklepach, restauracjach – można bez większego problemu porozumieć się w naszym ojczystym języku. Nawet miejscowa gazeta tłumaczona jest na polski język. Jest to wspaniałe udogodnienie dla tych, którzy mają trudności z posługiwaniem się językiem obcym.

Największą atrakcją Hajdúszoboszló jest kąpielisko lecznicze Hungarospa – to obecnie największy w Europie kompleks kąpieliskowy! Każdy znajdzie tutaj coś dla siebie. Do wyboru mamy:

• kąpielisko lecznicze – czynne przez cały rok. We wszystkich basenach znajduje się woda o takim samym składzie, jednak różni się ich temperatura. Woda posiada nieco brązowawy kolor – przyczyną tego jest wysoka zawartość jodu i wielu innych minerałów. Wody lecznicze z Hajdúszoboszló pomagają na następujące choroby: zapalenia i zwyrodnienia stawów, zapalenia kręgosłupa, stany zapalne układu nerwowego, bóle mięśni, złamania kości, dolegliwości ginekologiczne, choroby skóry. Mogą być pomocne w leczeniu bezpłodności. Pomagają przy rehabilitacji po paraliżu, po przebyciu choroby Heinego-Medina oraz przy kontuzjach.
• Aquapark -chociaż za wstęp do tego obiektu należy zapłacić oddzielnie, zdecydowanie warto to zrobić. Na miejscu znajduje się 9 rodzajów zjeżdżalni. Osoby z małymi dziećmi nie muszą się o nie obawiać – specjalnie dla dzieci poniżej 10 roku życia stworzono atrakcje w postaci rwącego potoku, zamku wodnego i mini zjeżdżalni.
• basen pływacki – idealny dla tych, którzy pływanie traktują poważnie.Kryty basen Arpad posiada długoś 50 metrów i jest szeroki na 8 torów. W pobliżu znajduje się także specjalny basen dla tych, którzy dopiero uczą się pływać.
• plaże – czynne od 1 maja do 30 września, przy nich znajduje się aż 13 basenów! Znajdzie się tutaj propozycja dla każdego. Dla małych dzieci przygotowano płytki brodzik, w którym umieszczono sztuczne zwierzęta. Najwięcej turystów przyciąga tzw. śródziemnomorskie wybrzeże – to największy w Europie Środkowej basen, na brzegu którego znajdziemy plażę z prawdziwym, morskim piaskiem, palmami, a nawet latarnią morską i statkiem piratów. Znajdziemy tutaj także coś dla fanów wypoczynku aktywnego: boiska do piłki nożnej i siatkówki oraz korty tenisowe.
Na terenie kompleksu znajduje się także hotel Hungarospa Thermal oraz dwa kempingi: Thermal i Hajdú.

Będąc na terenie kąpieliska warto spróbować miejscowej wody mineralnej Pávai Vajna. Jej spożywanie zaleca się przy chorobach układu pokarmowego (np. nadkwasowość, wrzody) a także przy osteoporozie, ponieważ posiada dużą ilość fluoru. Hajdúszoboszló to idealna propozycja dla każdego, kto lubi wypoczywać nad wodą. Każdy znajdzie tutaj coś dla siebie!

Węgry – Jak dotrzeć?

Lot z Warszawy do Budapesztu trwa około 45 minut, jest to więc zdecydowanie najszybszy sposób dostania się do kraju Madziarów. Istnieje regularna sieć połączeń między naszą ojczyzną a lotniskiem w Budapeszcie, możemy również wybierać między liniami państwowymi (LOT, węgierski Malév) a tańszymi (WizzAir).

Na Węgrzech istnieje pięć lotnisk międzynarodowych:

• Budapest-Ferihegy
• Debrecen
• Győr-Pér
• Pécs-Pogány Repülőtér
• Sármellék Nemzetközi Repülőtér

Istnieją także cztery lotniska publiczne krajowe, jednak sieć połączeń w obrębie kraju nie jest zbyt dobrze rozwinięta.

Węgry – Kiedy jechać?

Każdy czas jest idealny, by spędzić go na Węgrzech. Jeżeli planujemy zaoszczędzić, warto wybrać się do kraju Madziarów poza letnim sezonem turystycznym – zaczyna się on w drugiej połowie czerwca i trwa do końca sierpnia. W ten sposób unikniemy także upałów, które mogłyby przeszkodzić w zapoznaniu się z zabytkami Budapesztu i innych miast na Węgrzech. Jeżeli jednak zdecydujemy się na wycieczkę w pełni sezonu, najlepiej skierować się do miast nastawionych na turystykę, z dostępem do basenów i położonych nad wodą. Lato jest idealnym czasem, by wybrać się nad Balaton. Spędzając letni urlop na Węgrzech będziemy mieli także szansę stać się świadkami obchodów święta Św. Stefana, które przypada 20 sierpnia i obchodzone jest w całym kraju. Dzień ten jest najczęściej dniem rozpoczęcia dożynek, dlatego też popularne są wówczas ludowe imprezy i jarmarki. Jeżeli postanowimy wybrać się na Węgry wiosną, warto trafić na święto 15 marca, upamiętniające powstanie z 1848 roku. Wówczas będziemy mieli niepowtarzalną szansę obejrzenia oficjalnych uroczystości państwowych, a może nawet damy się ponieść duchowi powszechnego świętowania i przypniemy do piersi wstążeczkę w barwach węgierskiej flagi. Wkrótce po tym święcie w Budapeszcie rozpoczyna się Wiosenny Festiwal, trwający miesiąc, obfitujący w wydarzenia kulturalne.

Jeżeli zaś interesuje nas przyroda i jesteśmy wrażliwi na jej piękno, warto wiosną wybrać się na łono natury. Wiosna to również idealny miesiąc na zwiedzanie – przed pełnią sezonu unikniemy tłumów w popularnych atrakcjach, a samo przemierzanie miasta z plecakiem będzie o wiele przyjemniejsze, kiedy ostre, letnie słońce nie będzie jeszcze grzało nad głową. Jesień i zima to również okresy idealne, kiedy chcemy czas na Węgrzech spędzić aktywnie. Zwiedzanie, wędrowanie, uprawianie sportów – jedynie nasza wyobraźnia jest ograniczeniem naszych możliwości. Zimą, w okresie bożonarodzeniowym, największą atrakcją Budapesztu jest kiermasz świąteczny, kuszący korzennymi zapachami grzanego wina…

Uwaga! Przed wyjazdem dobrze jest sprawdzić, czy w czasie naszego urlopu na Węgrzech nie wypadnie jakieś święto narodowe lub kościelne – w te dni handel, instytucje i niektóre atrakcje są nieczynne!

Węgry – Kultura i religia

Główną religią na Węgrzech jest chrześcijaństwo obrządku rzymskokatolickiego. Spośród ludzi wierzących 68% utrzymuje, iż wyznaje tę właśnie religię, 21% określa się jako kalwini i 6% jako ewangelicy. Istnieją także mniejsze grupy grekokatolickie i prawosławne. Liczbę wyznawców judaizmu określa się na około 80 000. Kultura Węgier jest bardzo bogata. Po części przyczyną tego jest historia tego kraju, bardzo długa i burzliwa, język węgierski i charakter Węgrów.

Język węgierski to jeden z najbardziej skomplikowanych języków europejskich. Należy on do grupy języków ugrofińskich, jednak z powodu wczesnego rozdzielenia poszczególnych szczepów tej grupy język węgierski nie ma obecnie zbyt wiele wspólnego z językiem fińskim. Język madziarski, będący oficjalnym językiem Węgrów, do XVIII wieku używany był głównie przez warstwy niższe, ponieważ językiem urzędowym była wówczas łacina. Dopiero około XIX wieku zaczęto traktować język jako element kultury narodowej.

Przykładowe zwroty w języku węgierskim:

dzień dobry (przed południem) – jó reggelt kívánok

dzień dobry (po południu) – jó napot kívánok

dziękuję – köszönöm

na zdrowie – egészségedre

Węgrzy uchodzą za wielkich ponuraków, wiecznie zmartwionych i niezadowolonych z chwili obecnej. To także kraj, w którym przez wiele lat istniała największa ilość samobójstw w przeliczeniu na liczbę mieszkańców. Pesymizm mieszkańców tego kraju przekłada się na ich kulturę. Jedną z bardziej znanych piosenek o węgierskim pochodzeniu jest Gloomy Sunday, w oryginale Szomorú vasárnap, napisana w latach 30-tych XX wieku. Jej pierwotny tekst opowiadał o ogólnej fatalnej kondycji świata, jednak bardziej popularna jest jego późniejsza wersja, traktująca o utraconej miłości (kompozytor melodii tej piosenki, Rezső Seress, popełnił samobójstwo wyskakując ze swego mieszkania.). Węgierska muzyka ludowa i klasyczna także posiada pewne piętno smutku i sentymentalizmu.

Węgry – Na granicy

Aby przekroczyć granicę Węgier konieczne jest posiadanie ważnego dowodu tożsamości – dowodu osobistego lub paszportu. W przypadku, gdy planujemy pobyt dłuższy niż 90-dniowy, konieczne jest wcześniejsze uzyskanie wizy. Każdy podróżny, który przekracza granicę Węgier, może przewieźć ze sobą rzeczy użytku osobistego, potrzebny bagaż podróżny i sprzęt do użytku własnego, jak odtwarzacz muzyczny, komputer osobisty, aparat fotograficzny itp.

Osoby, które ukończyły 17 lat, mogą przewieźć przez granicę także:

• 90 litrów wina/100 litrów piwa
• 800 sztuk papierosów/50 cygar/250 g. tytoniu
• 250 ml wody kolońskiej/50 ml wody perfumowanej

W przypadku przewozu zwierząt należy posiadać ważne, poświadczone przez weterynarza dokumenty o komplecie szczepień oraz specjalny paszport dla naszego pupila.

Jeżeli przyjmujemy stale leki, wydawane tylko na receptę, dobrze jest dowiedzieć się, czy na Węgrzech należą one do takiej samej kategorii, jak w Polsce. W przypadku, gdy lek dostępny w Polsce jest na Węgrzech całkowicie zakazany, aby móc zabrać go ze sobą może być konieczne posiadanie jakiegoś poświadczenia lekarskiego. Najlepiej zapytać o to swojego lekarza lub skontaktować się z ambasadą/konsulatem Węgier i tam poszukiwać dalszych informacji na ten temat.

Węgry – Plaże

Węgry to kraj pozbawiony dostępu do morza, jednak jego największe jezioro – Balaton – często określane jest właśnie morzem. Wczasy nad Balatonem to wspaniała propozycja dla tych, którzy pragną na Węgrzech wypoczywać nad wodą. Temperatura wody jeziora nagrzewa się latem do temperatury powyżej 20 stopni!

Plaże znajdują się wokół jeziora, najlepsze jednak wydają się być te po jego wschodniej i południowej stronie. Plaże na wschodzie są najlepiej nasłonecznione, zaś jezioro od południa jest dość płytkie, dlatego wybrać się tam mogą nawet ludzie nie umiejący pływać.

Węgry – Regiony

Węgry to kraj środkowoeuropejski położony w Kotlinie Panońskiej, zajmujący 93030 km2. Posiada specyficzny krajobraz, w przeważającej części równinny, na północy lekko górzysty.

Obszar Węgier podzielony jest na 11 regionów: Banat, Bodrogköz, Cserehát, Ecsed, Góry Zemplińskie, Kriszana, Międzyrzecze Kereszu i Maruszy, Nyírség, Rétköz, Równina Szatmarsko-Berehowska, Średniogórze Północnowęgierskie.

Węgry – Zabytki

Węgry to kraj obfitujący w zabytki i liczne atrakcje turystyczne. Wynika to z bogatej historii Węgier oraz ukształtowania terenu, które sprzyja pięknym krajobrazom. Na liście Światowego Dziedzictwa UNESCO znajduje się 9 miejsc wartych odwiedzenia. Budapeszt – stolica Węgier, przez większość swojej historii będąca dwoma niezależnymi miastami – Budą i Pestem. Po stronie Pestu warto zobaczyć imponujący neogotycki budynek parlamentu, katedrę Św. Stefana oraz Wielką Synagogę – największą w Europie! – i muzeum żydowskie. Znajduje się tam także kilka muzeów: etnograficzne, Narodowe, historii naturalnej, sztuki współczesnej, Biblii, Centrum Pamięci o Holokauście. Dalej trafić można na Dom Terroru – budynek w tajnej kwaterze policji, obecnie muzeum dokumentujące czasy nazizmu i komunizmu. Po stronie Budy także znaleźć można kilkanaście muzeów, z których najciekawszym jest chyba Aquincum – są to pozostałości po mieście z czasów starożytnego Rzymu.

Eger – miasto o barokej zabudowie, ze wspaniałym średniowiecznym zamkiem. W mieście znajduje się także najwyższy minaret na Węgrzech. Wieś Hollókő i jej okolice – budynki we wsi, pełniącej funkcję skansenu, zostały zachowane w swoim stanie pierwotnym. We wsi znajduje się kościół z końca XIX wieku, a w pobliżu obejrzeć można malownicze ruiny XIII-wiecznego zamku. Jaskinie Aggtelek Karst i Karst na Słowacji – teren pograniczny, usiany jaskiniami z pięknymi stalaktytami. Park Narodowy Hortobágy – Puszta – jest to fragment zachowanego pierwotnego stepu o powierzchni 630 km². Obszar ten jest największą łąką w Europie. Można tutaj doświadczyć fatamorgany!

Wczesnochrześcijańska nekropolia Pécs – jest to cmentarz chrześcijański pochodzący z IV wieku n.e. Całe miasto Pécs warte jest obejrzenia ze względu na ilość zabytków, jakie tam się znajdują. Atrakcje turystyczne Pécsu to np. XI-wieczna katedra z czterema imponującymi wieżami, meczet paszy Gázi Kászima z XVI wieku, barbakan z XV wieku, centrum z rynkiem i ratuszem, piękny budynek Węgierskiej Akademii Nauk z końca XIX wieku, Teatr Narodowy i liczne muzea. Park Narodowy Fertő-Hanság/Neusiedlersee – położony na granicy z Austrią, malowniczy park narodowy.

Region Tokaj – wytwarza się w nim słynny węgierski trunek. Region warty odwiedzenia z powodu jego walorów przyrodniczych jak i kulturowych. Patronatem UNESCO objętych jest tutaj 27 miejscowości.

Węgry – Zakupy i pamiątki

Miłą pamiątką z Węgier mogą być wyroby regionalne, folkowe, które zakupić można na okolicznościowych jarmarkach lub w sklepach z pamiątkami. Pamiętajmy też, iż Węgry są ojczyzną wielu kompozytorów: Beli Bartoka, Ferenca Lehara czy Ferenca Liszta – przy okazji pobytu w ich kraju warto zaznajomić się z muzyką, którą komponowali i być może przywieźć ze sobą płytę z ich utworami. Węgry to także ojczyzna kostki Rubika, może więc warto kupić tam oryginalny model zamiast taniej, chińskiej podróbki.

Węgry słyną z produkcji alkoholi, dlatego będąc tam warto wypróbować jakiegoś lokalnego trunku. Popularne alkohole na Węgrzech bazują na owocach. Przykładowe nazwy alkoholi, które warto spróbować: szilvapálinka (madziarska śliwowica), Tokaj Aszú (wino słodkie, deserowe), Egri Bikavér (mocne, czerwone wino), Törley (wino musujące), Unicum (nalewka ziołowa).

Węgry – Zdrowie i szczepienia

Aby wyjechać na Węgry nie musimy szczepić się przeciwko żadnym chorobom. Ponieważ Węgry są krajem należącym do Unii Europejskiej, turystom przysługuje tam taka sama opieka zdrowotna, jak i Węgrom. Dlatego należy koniecznie wyrobić Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego. Można to zrobić w rejonowej placówce NFZ za okazaniem dowodu wpłacania składek za ubezpieczenie. Kartę wyrabia się na miejscu, zajmuje to około 15 minut. Zazwyczaj wydawana jest na okres kilkudziesięciu dni, dlatego trzeba się upewnić, czy jej ważność pokryje okres całego pobytu za granicą. Na Węgrzech placówki medyczne, w których możemy skorzystać z darmowej pomocy lekarskiej, oznaczone są skrótem OEP.

Warto wykupić dodatkowe ubezpieczenie na czas wyjazdu, ponieważ darmowa opieka medyczna nie pokrywa bardziej szczegółowych badań czy zabiegów oraz kosztów transportu sanitarnego do Polski.

Aby mieć pewność, że NFZ lub ubezpieczyciel zwróci nam wydane na leczenie pieniądze, należy zachować dokumentację medyczną i wszelkie dowody opłat za zabiegi czy badania!