Wielka Brytania przewodnik

Klimat i pogoda

Mówi się, że na terenie Wielkiej Brytanii nie ma klimatu, a istnieje tylko pogoda. Na wyspach w zasadzie nie występuje cykl czterech pór roku. Angielska pogoda zmienia się wiele razy w ciągu dnia. Jako że Wielka Brytania leży w strefie klimatu umiarkowanego morskiego z łagodzącym wpływem ciepłego Prądu Zatokowego, amplitudy temperatur między latem a zimą nie są zbyt duże. Niewielkie są też różnice klimatyczne między poszczególnymi regionami. Średnia roczna temperatura powietrza waha się od 8°C na Hebrydach do 11°C w południowo-zachodniej Anglii. W lipcu średnia temperatura wynosi od 13°C na północy do 17°C na południowym wybrzeżu.

Nieco większe różnice regionalne występują w zimie, która na południu jest zwykle łagodniejsza i bardziej wilgotna niż na północy. Opady atmosferyczne rozłożone są równomiernie w ciągu całego roku. Roczna ich suma wynosi od 1500 mm na północnych obszarach górskich do 500 mm u ujścia Tamizy.

Dzięki Prądowi Zatokowemu zachodnie wybrzeże Wielkiej Brytanii jest ciepłe, a w Kornwalii rosną nawet palmy. Natomiast wschodnia część Anglii z powodu napływu zimnego, kontynentalnego powietrza z Syberii bywa bardzo sucha i nieprzyjemna.

Słynne angielskie mgły są efektem zderzania się mokrego i ciepłego powietrza znad oceanu z zimnym i suchym powietrzem znad Europy.

Ceny i waluta

Oficjalną jednostką monetarną w Wielkiej Brytanii jest funt szterling (£, GPB). Dzieli się on na sto pensów. Monety występują w nominałach: 1 p, 2 p, 5 p, 10 p, 20 p, 50 p i L1. Istnieje też moneta dwufuntowa, o której nie wie jednak nawet większość Brytyjczyków. Banknoty mają nominały: £5 , £10 , £20  i £50. Na terenie Wielkiej Brytanii istnieją również w obiegu banknoty szkockie, jednakże na południu kraju bywają przyjmowane niechętnie. Od stycznia 2002 r. w największych centrach handlowych można płacić w euro. Przelicznik jest jednak mało opłacalny.

Karty kredytowe MasterCard, American Express i Visa oraz debetowe Maestro, Switch, Solo są powszechnie akceptowane. Możliwość płacenia kartami istnieje prawie we wszystkich punktach usługowych, nawet małych sklepikach, kafejkach i kioskach. Bez problemu możemy również używać czeków podróżnych, którymi jednak najlepiej posługiwać się w funtach szterlingach, aby uniknąć dodatkowych opłat prowizyjnych.

Koszty utrzymania w Wielkiej Brytanii są dwa, a nawet trzy razy wyższe niż w Polsce i wciąż rosną. W Londynie za wynajęcie pokoju dwuosobowego trzeba zapłacić tygodniowo około £200. Ceny wahają się oczywiście w zależności od okolicy i standardu mieszkania. Niedogodnością jest często wymagana kaucja za tydzień lub nawet miesiąc z góry.

Drogie są również bilety na autobus, a jeszcze droższe na metro lub pociąg. Tygodniowa Travel-Card na wszystkie środki transportu w czterech strefach kosztuje £31,6.

Co ze sobą zabrać?

Z jednej strony morski klimat zapewnia w Wielkiej Brytanii niezbyt mroźne zimy, z drugiej przyczynia się do braku upalnego lata, częstych opadów i ciągle zachmurzonego nieba. Pogoda na wyspach jest bardzo zmienna, dlatego też niezależnie od pory roku warto zabrać ze sobą ciepłą odzież przeciwdeszczową i parasol, szczególnie jeśli wybieramy się do Szkocji.

Pamiętajmy, że napięcie płynące w Wielkiej Brytanii ma 240 V w związku z czym urządzenia przywiezione z Polski nie będą działały. Polecamy zaopatrzyć się w adapter, czyli odpowiednią przejściówkę.

Szkocja i West Country są idealnym miejscem dla wędkarzy, dlatego też warto zabrać ze sobą sprzęt do łowienia ryb. Wystarczy wykupić odpowiednie, krótkoterminowe zezwolenie, aby móc spokojnie zarzucać przynętę.

Studenci oraz nauczyciele powinni pamiętać o międzynarodowej legitymacji studenckiej (ISIC) i nauczycielskiej (ITIC), które uprawniają do wielu zniżek w całej Wielkiej Brytanii. 
Z tego samego powodu użyteczna może też być Karta Euro<26, legitymacja schronisk młodzieżowych (PTSM) oraz Karnet Kempingowy.

Jak dotrzeć?

Bezpośrednie połączenia na trasie Warszawa – Londyn obsługują Polskie Linie Lotnicze LOT oraz British Airways.

Samoloty odlatują kilka razy dziennie i lądują na lotnisku Heathrow pod Londynem w odległości około 25 kilometrów od centrum miasta, co daje możliwość dogodnej przesiadki na każdy lokalny środek transportu. Samoloty z Krakowa lądują również na lotnisku Gatwick. Lot trwa około 2 godzin 40 minut.

Ponadto istnieje wiele, tzw. tanich linii lotniczych, które oferują loty w naprawdę przystępnych cenach. Latają one jednak głównie do mniej popularnych lotnisk takich jak Luton czy Stanstead w Londynie, do których dojazd jest droższy niż do tych bardziej popularnych.

Do tanich linii latających z Polski należą, np. EasyJet, Rynair, Wizzair, Sky Europe i Centralwings.

Kiedy jechać?

Ze względu na to, iż klimat w Wielkiej Brytanii jest bardzo zróżnicowany, a pogoda kapryśna, najlepiej odwiedzać wyspy w miesiącach letnich. W tym okresie mamy największe szanse na dobrą i ciepłą aurę. Niestety w sezonie wszystko drożeje.

Jeśli nie chcemy wydać zbyt dużo pieniędzy, powinniśmy odwiedzić kraj w czasie chłodniejszych pór roku. Jadąc do Wielkiej Brytanii w kwietniu i maju oraz we wrześniu i październiku mamy nie tylko gwarancję, że pogoda będzie ładna, ale spotkamy się również z mniejszą ilością turystów.

Kultura i religia

Będąc w Anglii należy pamiętać, że Brytyjczycy są niezwykle przywiązani do form grzecznościowych, uśmiechu i miłych słówek. Tego samego wymaga się od przybyszy z zagranicy. Z uwagi na wieloetniczność kraju lepiej też unikać słów określających mieszkańców jako Anglików. Aby nikt nie poczuł się urażony, bardziej wskazane jest używanie neutralnego British. Brytyjczycy nie są narodem, który lubi leniuchować. W porównaniu z Hiszpanami czy Portugalczykami, urzędowo wolnych od pracy dni jest w Wielkiej Brytanii niewiele. Oprócz Wielkanocy i Bożego Narodzenia istnieją, tzw. bank holidays, które przypadają w różnych dniach w zależności od danego roku. Poza tym obchodzi się Halloween i Dzień Św. Patryka.

Dla Szkotów najważniejszą zasadą w życiu codziennym jest uprzejmość. Lubią długie kolejki, pytanie po kilka razy dziennie "Jak się masz?" i wysoką kulturę osobistą. Szkoci są dumni z tego, że odwiedza ich wielu turystów i pracują nad tym, aby przyjeżdżało ich jeszcze więcej. Dbają więc o to, aby ich baza turystyczna była coraz lepiej rozwinięta i dostępna dla każdego, bez względu na zasobność jego portfela.

Szkoci prowadzą godny naśladowania, zrelaksowany tryb życia. Wszystko dzieje się tutaj powoli i spokojnie. Ludzi tych charakteryzuje przyjazne nastawienie wobec turystów oraz chęć pomocy. Pod tym względem Szkoci różnią się od mieszkańców Irlandii Północnej, którzy są bardziej zamknięci na przybyszy z innych krajów.

Językiem urzędowym w Wielkiej Brytanii jest język angielski. Można się w nim porozumieć właściwie wszędzie. W Walii funkcjonuje jeszcze jako drugi język urzędowy – walijski, który w wielu miejscach jest językiem głównym. Oprócz walijskiego na uwagę turysty – filologa zasługuje także język szkocki, który jest zupełnie inny od angielskiego, bardzo zaś podobny do irlandzkiego. Posługuje się nim 1,2% populacji, głównie mieszkańcy wysp i miłośnicy tradycji.

Odwiedzając Szkocję możemy mieć pewne problemy z porozumieniem ze względu na specyficzny szkocki akcent. W Szkocji każde miasto ma swoją odmianę slangu, a Szkoci mają zwyczaj wplatania do angielskiego bardzo dużo szkockich słów, co jeszcze  bardziej utrudnia komunikację.

Około 23% Brytyjczyków deklaruje brak przynależności do jakiejkolwiek religii. Oficjalną religią w Wielkiej Brytanii jest jednak odłam chrześcijaństwa w postaci kościoła anglikańskiego.
Zwolennicy tego odłamu znani są jako protestanci i stanowią większość społeczeństwa.

Innym popularnym wyznaniem jest katolicyzm. Chrześcijanie stanowią większą część ludności. W społeczeństwo brytyjskim panuje wolność wyznaniowa, stąd też wszystkie inne religie jak buddyzm, hinduizm, judaizm, islam i sikhizm można swobodnie praktykować.

Regiony-wielkiej-brytanii

Liverpool

Liverpool jest zaraz po Londynie najchętniej odwiedzanym angielskim miastem, a każde dziecko kojarzy je z tymi, którzy zmienili świat muzyki – z Beatlesami! To właśnie oni przyciągają tutaj co roku miliony turystów z całego świata. Ulicom, barom, restauracjom, pubom, muzeom, a nawet lotnisku patronują  członkowie zespołu (John Lennon Airport). Liverpool bije na głowę stolicę Wielkiej Brytanii pod względem ilości teatrów, galerii, muzeów czy zabytków sztuki, które zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego. O wyjątkowości dorobku kulturowego Liverpoolu świadczy również fakt, iż w 2008 r. miasto zostało wybrane na Europejską Stolicę Kultury. Liverpool to mieszanka kultur, która wywiera wpływ zarówno na Wielką Brytanię, jak i resztę Europy, a także cały świat. To idealne miejsce na spędzenie długiego weekendu, przerw świątecznych lub letniego urlopu. Godne polecenia jest tutaj wiele miejsc, ciekawostek i atrakcji, dzięki którym nie sposób się w Liverpoolu nudzić.

Każdy turysta przyjeżdżający do miasta powinien wybrać się na spacer po głównym deptaku miasta. Pełno tutaj małych sklepików, które oferują pamiątki w przystępnych cenach i knajpek, gdzie można napić się piwa lub coś na szybko przekąsić Wiele tutaj małych, przyjemnych knajpek, które zapraszają na odpoczynek. Gdy zaś zapadnie zmierzch, najlepiej spędzić noc w hotelu Hard Days Night Hotel, w którym każdy pokój pełen jest zdjęć i nawiązań do Beatlesów.

W Liverpoolu można zobaczyć również reprodukcję hamburskiego Star Clubu, w którym Beatlesi grali na początku swojej kariery. Podążając za chłopcami z Liverpoolu warto odwiedzić studia nagraniowe na Abbey Road oraz zobaczyć setki fotografii, strojów i innych pamiątek po zespole.

Dla fanów grupy otworem stoją również drzwi domów Paula McCartneya i Johna Lennona. Do miejsc związanych z historią zespołu wycieczki organizuje Magical Mystery Tours. W pobliżu doków na uwagę zasługuje architektoniczny symbol miasta Royal Liver Building, który był pierwszym wzniesionym w mieście wieżowcem. W tej ogromnej budowli początkowo miała mieścić się centrala telefoniczna.

Charakterystycznym elementem obiektu są dwie wieże z ogromnymi zegarami ozdobione rzeźbami mitycznych ptaków. Według jednej z legend Liverpool przestanie istnieć, gdy ptaki odlecą z wież. Do ciekawych budowli w Liverpoolu należy wieża radiowa Radio City Tower. Jest to najwyższa budowla miasta. Obiekt przypomina latający spodek umieszczony na maszcie. Niestety turyści nie mają do niego wstępu. 

Na wielbicieli sztuki sakralnej czekają w tym wyjątkowym mieście nie lada atrakcje – Metropolitan Cathedral oraz największa anglikańska, neogotycka katedra w Anglii, czyli sławna  Liverpool Cathedral. Ta ostatnia szczyci się najpiękniejszymi na świecie witrażami. Aby poznać dzieje miasta, najlepiej wybrać się do tutejszych muzeów i galerii. W Merseyside Maritime Museum znajdują się zbiory dokumentujące historię portu. Przypominają one okres jego największej świetności.

Miłośnicy sztuki powinni udać się do Tate Liverpool. Jest to jedna z najlepszych liverpoolskich galerii, a obecnie również centrum kultury, w którym zgromadzono kolekcję brytyjskiej sztuki współczesnej. The Walker Gallery to gratka dla wielbicieli malarstwa. Można tutaj podziwiać dzieła wielkich malarzy brytyjskich i europejskich, jak Rembrandt czy Poussin. Natomiast World Museum Liverpool zaciekawi z pewnością tych, którzy interesują się archeologią, etnologią czy biologią.

Amatorzy muzyki klasycznej powinni posłuchać któregoś z koncertów Royal Liverpool Philharmonic Orchestra. Tym zaś, którzy gustują w bardziej nowoczesnych brzmieniach, poleca się odwiedzić najlepszą w mieście, a według niektórych nawet w kraju, dyskotekę Cream.

Liverpool to również miasto sportu. To tutaj mieszczą się dwa słynne kluby piłkarskie  Liverpool F.C. oraz Everton F.C. Oprócz futbolu popularny w mieście jest krykiet, tenis oraz golf. Natomiast miłośnicy koni i wyścigów powinni odwiedzić tor Aintree, na którym wiosną rozgrywana jest gonitwa Grand National, jedna z najbardziej znanych na świecie.

Londyn

Zwiedzanie Wielkiej Brytanii najlepiej rozpocząć od jej stolicy, Londynu. Większość londyńskich budowli pochodzi z XIX w., kiedy to rewolucja przemysłowa przyczyniła się do rozwoju miasta. W Londynie warto zobaczyć wzniesione w XI w. Opactwo Westminsterskie i Pałac Westminsterski, znane pod nazwą Houses of Parlament. Opactwo Westminsterskie oraz Kolegiata Św. Piotra w Westminsterze, arcydzieło sztuki gotyku, jest miejscem koronacyjnym monarchów angielskich, a także miejscem pochówku angielskich władców i wybitnych osób. W południowej części transeptu znajduje się Zakątek Poetów upamiętniający sławnych twórców angielskiej literatury. Pałac Westminsterski jest miejscem posiedzeń obu izb Parlamentu. Nad ozdobioną wieżyczkami nadbrzeżną fasadą góruje słynna Wieża Zegarowa (The Clock Tower), obecnie zwana jak sam zegar, Big Ben. Nazwa zegara początkowo odnosiła się do dzwonu z Wieży Św. Szczepana, nazywanej także Wieżą Zegarową, a obecnie zarówno do dzwonu, jak i zegara, a także samej Wieży. Nazwa dzwonu pochodzi prawdopodobnie od imienia Benjamina Halla, komisarza robót lub też od imienia Benjamina Canta, słynnego wówczas atlety. Zegar natomiast jest największym zegarem w Wielkiej Brytanii. Jego cztery tarcze mają średnicę po 7,5 m, a wskazówki – długość 4,25 m.

Kolejnym zabytkiem wartym odwiedzenia w Londynie jest Tower of London. Wieża ta została wzniesiona nad Tamizą na życzenie Wilhelma Zdobywcy i stała się jednym z symboli brytyjskiej historii oraz państwowości. Wilhelm Zdobywca polecił wybudować White Tower jako zabezpieczoną umocnieniami rezydencję królewską. Tower była początkowo siedzibą władców Anglii, później zaś została zamieniona na więzienie. Obecnie ta historyczna budowla jest siedzibą muzeum, w którym znajdują się bogate zbiory europejskich militariów. Skarbiec mieści insygnia i klejnoty królewskie. W obrębie Tower znajduje się romańska kaplica p.w. Św. Jana, która jest najstarszą zachowaną w całości londyńską świątynią.

Kolejną atrakcją turystyczną w Londynie jest Muzeum Figur Woskowych założone przez Madame Tussaud, która przybyła do Londynu po rewolucji francuskiej, z wykonanymi wcześniej woskowymi odlewami głów zgilotynowanych francuskich arystokratów. Odlewy te zapoczątkowały olbrzymią kolekcję figur woskowych znanych osobistości z różnych dziedzin życia. Obecnie w Muzeum Madame Tussauds prezentowane są naturalnej wielkości figury gwiazd filmu, muzyki i sławnych ludzi. Jedynymi Polakami, których postacie znajdują się w tym muzeum, są papież Jan Paweł II i Lech Wałęsa.

Most Wieży (Tower Bridge) to most zwodzony na Tamizie, wybudowany w XIX w. w pobliżu Tower of London, od której bierze swoją nazwę. Umożliwia on przepływanie statków morskich do 60 m wysokości powyżej poziomu wody. Styl mostu harmonizuje ze stylem zamku. Architekt Horace Jones osadził budowlę na stalowym szkielecie obłożonym kamieniem w stylu neogotyckim. Charakterystycznym elementem mostu są dwie wieże, połączone u góry dwoma pomostami. Środkową część mostu stanowią dwa podnoszone przęsła.

Londyńska katedra Św. Pawła jest jedną z największych budowli na świecie. Mierzy ona około 220 m długości, 110 m szerokości i 140 m wysokości od posadzki do końca krzyża na kopule. Została zaprojektowana przez sławnego brytyjskiego architekta Christophera Wrena. Stworzył on wspaniałą budowlę w stylu barokowym, co uwidacznia się w elementach budowlanych jak i w wystroju wnętrza wykończonym pięknym, białym kamieniem z Portlandu z mnóstwem niezwykle cennych detali.

Muzeum Madame Tussaud

W telewizji, na billboardach i w gazetach podziwiamy znanych ludzi. Ciekawi nas jak wyglądają z bliska, jacy są. Dzisiaj możemy ich wszystkich zobaczyć w jednym miejscu. Wystarczy pojechać do Londynu i odwiedzić Muzeum Figur Woskowych. Ta szczególna atrakcja została ufundowana przez Madame Tussaud, a właściwie Marie Grossholtz. Założycielka muzeum urodziła się w Strasburgu we Francji w drugiej połowie XVIII w. Technikę wykonywania rzeźb z wosku opanowała dzięki lekarzowi, znanemu jako Philippe Curtius, u którego jej matka pracowała jako sprzątaczka i pomoc domowa. W czasie rewolucji francuskiej Madame Tussaud została oskarżona o utrzymywanie kontaktów ze rewolucjonistami i skazana na śmierć. Do wykonania wyroku jednak nie doszło dzięki jej talentowi. Została zaangażowana do sporządzenia odlewów głów zgilotynowanych francuskich arystokratów. W 1794 r. Curtius oddał Marie w spadku całą swoją kolekcję. Madame Tussaud zabrała ze sobą woskowe figury i odlewy do Londynu, gdzie w 1835 r. otworzyła na Baker Street, tzw. Baker Street Bazaar, co dało początek znanemu dzisiaj wszystkim muzeum. Do pierwszych figur sławnych ludzi wykonanych przez Marie należy podobizna Voltaire`a, Jean-Jacques`a Rousseau i Benjamina Franklina.

Ogromna kolekcja przepięknych figur woskowych podzielona jest na kilka części. W poszczególnych salach, takich jak: sala sportu, sław, bohaterów filmowych, gwiazd muzyki, prezydentów czy kanclerzy zwiedzający mają okazję podziwiać znane postaci. Za jedno z najciekawszych miejsc uważa się salę strachu lub inaczej salę okropności, w której zostały zgromadzone odlewy ofiar rewolucji francuskiej. W późniejszym okresie zbiór ten wzbogaciła podobizna Horatia Nelsona oraz Waltera Scotta. W 1842 r. Marie Tussaud wykonała autoportret, który do dnia dzisiejszego można podziwiać przy wejściu do obiektu. Jedynymi Polakami, których postaci znajdują się w tym muzeum, są papież Jan Paweł II i Lech Wałęsa. Wszystkie prezentowane w muzeum figury są naturalnej wielkości. Tak naprawdę nie wiadomo jednak dokładnie jak powstają rzeźby. Artyści, którzy je tworzą, pracują w odosobnieniu w prywatnych studiach. Wykonanie jednej figury zajmuje im około pół roku.

W 1884 r. muzeum zostało przeniesione na Marylebone Road. Tam też znajduje się obecnie. Na początku XX w. pożar strawił dużą część kolekcji. Na szczęście zachowały się formy do wykonywania odlewów, dzięki czemu zniszczone figury zostały odtworzone. Na turystów interesujących się astronomią, w budynku muzeum czeka jeszcze jedna nie lada atrakcja, a mianowicie Planetarium Londyńskie. Muzeum Madame Tussauds było przekazywane dziedzicznie. Ostatni portret artystka wykonała osiem lat przed śmiercią. W 2007 r. kolekcja zmieniła właściciela. Za miliard funtów kupił ją fundusz inwestycyjny Blackstone. Na przestrzeni lat na całym świecie powstały filie londyńskiego muzeum. Znajdują się one, m. in. w Amsterdamie, Nowym Jorku, Kopenhadze, Hong Kongu i Las Vegas. Wszystkie oddziały noszą nazwę Muzeów Madame Tussauds. Pieczę nad nimi sprawuje Grupa Tussauds.

Stonehenge

Wszyscy ci, których pasjonują tajemnice i niezwykłe budowle nie mogą ominąć kamiennego kręgu Stonehenge. Znajduje się on pośród łąk równiny Salisbury, w odległości 13 km od miasta o tej samej nazwie w hrabstwie Wiltshire. Jest to jedna z najsłynniejszych europejskich budowli megalitycznych i najbardziej znane prehistoryczne miejsce w Europie. Znaczenie wywodzących się z okresu neolitu, zadziwiających konstrukcji w Stonehenge – nadal pozostaje nierozwikłaną zagadką, a jednocześnie dużą atrakcją turystyczną. Kamienny krąg Stonehenge w 1968 r. został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury i Natury UNESCO, a także znajduje się pod nadzorem angielskiego Scheduled Ancient Monument. Nie powstało od razu w formie, którą znamy obecnie, lecz ewoluowało na przestrzeni setek lat ze stosunkowo prymitywnej budowli ziemnej.

Najstarszą częścią budowli jest okalający całość rów i skarpa. Wewnątrz znajduje się 56 jam. W drugim tysiącleciu p.n.e. utworzono dojście do budowli nazywane obecnie Aleją oraz wzniesiono dwa kręgi stojących kamieni. Do budowy użyto dwóch rodzajów materiału. Zewnętrzny krąg tworzą pionowe bloki o wysokości ok. 4 m, wykonane z piaskowca. Wewnętrzny krąg i podkowę tworzą mniejsze, niebieskawe kamienie. Stonehenge otacza wał i fosa o długości 114 m. Ciekawostką jest fakt, że kamienie w kręgu Stonehenge są zorientowane względem słońca i księżyca, dlatego też uważa się, że zbudowano je, by świętować dzień przesilenia letniego albo też za jego pomocą wyznaczać pory roku. Uważa się, że księżyc symbolizował tutaj kobietę, a słońce – mężczyznę. Istnieją również przypuszczenia, że Stonehenge było używane do przewidywania zaćmień.

Jednak największe wrażenie na turystach nie robi domniemane religijne znaczenie tego miejsca, ale upór ludzi, którzy przywlekli tutaj niektóre głazy aż z południowej Walii. Szacuje się, że do przesunięcia każdego z tych 50-tonowych kolosów o więcej niż pół cala, trzeba było siły 600 ludzi.

Na temat powstania obiektu istnieje kilka legend. Według jednej z nich kamienne bloki zostały przetransportowane do Anglii przez szczep olbrzymów aż z Afryki. Stąd też wylatywał podobno na zamorskie wyprawy słynny czarodziej Merlin. Inna legenda głosi natomiast, że Merlin osobiście zbudował krąg, na użytek Ambrosiusa Aurelianusa, króla Brytonów.

Na żywo Stonehenge wydaje się mniejszy niż na zdjęciach. Mimo tego jest to z pewnością imponując budowla warta zobaczenia. Angielski kamienny krąg nawet dziś pobudza wyobraźnię i przyciąga tłumy turystów, dlatego też najlepiej oglądać go wczesnym rankiem lub późnym wieczorem, kiedy wokół zabytku jest zdecydowanie spokojniej niż o innych porach dnia. Najwięcej ludzi przyjeżdża tutaj w czasie równonocy i przesileń. Wtedy jest też najpiękniej.

Nie lada atrakcją w tym okresie są odbywające się tutaj widowiska, spektakle i tańce. Turyści czują się jakby odbyli podróż w przeszłość i znaleźli się wśród starożytnych Celtów oraz Druidów oddających hołd słońcu i całej przyrodzie. Może wy także powinniście do nich dołączyć?

Na granicy

Na stronach Ambasady Wielkiej Brytanii czytamy, iż dokumentem uprawniającym do bezwizowego wjazdu i pobytu na terytorium Wielkiej Brytanii, niezależnie od celu podróży, jest dla Polaków paszport lub dowód osobisty. Jest to możliwe jednak tylko wtedy, gdy zamierzamy pozostać na terenie Wielkiej Brytanii nie dłużej niż trzy miesiące. W przypadku dłuższego pobytu okazanie wizy jest warunkiem koniecznym. Na wyspach nie ma obowiązku meldunkowego.

Jak podaje MSZ, na teren Wielkiej Brytanii zabrania się wwożenia materiałów o tematyce pornograficznej, narkotyków, podrobionych markowych wyrobów, w tym pirackich nagrań. Obowiązuje również bezwzględny zakaz przywożenia niebezpiecznych narzędzi. Nie ma ograniczeń w wwożeniu i wywożeniu pieniędzy. Jeśli jednak mamy zamiar zabrać ze sobą większą ilość gotówki, lepiej mieć przy sobie również wyciągi z banku, aby uniknąć ewentualnego podejrzenia o "pranie brudnych pieniędzy".

W Wielkiej Brytanii wszystkie towary, które turyści przywożą na teren kraju, uznaje się za przeznaczone do użytku osobistego. Nie można jednak przekraczać z góry ustalonych ilości:

    * 200 sztuk papierosów,
    * 3 kg tytoniu do palenia,
    * 10 l alkoholu wysokoprocentowego,
    * 20 l alkoholu, tzw. pośredniego typu sherry lub porto,
    * 90 l wina, 110 l piwa.

Na granicy z Wielką Brytanią przejścia oznakowane kolorem zielonym przeznaczone są dla podróżnych, którzy nie posiadają nic do oclenia, czerwonym – dla tych, którzy muszą coś oclić.

Według Brytyjskiego Ministerstwa Rolnictwa psy i koty wjeżdżające na teren Wielkiej Brytanii muszą być specjalnie oznakowane za pomocą mikrochipa lub wytatuowanego numeru.

Każdy pupil musi też posiadać paszport, w którym powinny znajdować się informacje dotyczące szczepień oraz kuracji odrobaczających z pasożytów zewnętrznych i wewnętrznych.
W przeciwnym razie zwierzę będzie musiało odbyć kwarantannę. Psy niektórych ras bojowych mają całkowity zakaz wjazdu na teren Wielkiej Brytanii.

Plaże

Jeśli chcemy zgubić się na dzikiej, angielskiej plaży i nie jesteśmy zainteresowani rzędami leżaków, za które trzeba płacić, powinniśmy odwiedzić walijską wioskę Aberdovey położoną na południowym krańcu narodowego parku Snowdonia. Znajdująca się tutaj plaża mierzy około siedem kilometrów. Jest prawie zupełnie bezludna. Panuje tutaj spokój i cisza. Na jej skraju wyrastają nierówne, małe wydmy, porośnięte kępami dzikiej trawy, kwitnącymi pnączami i niskimi krzaczkami. W Aberdovey znajdują się tylko trzy kaplice, trzy restauracyjki oraz cztery kawiarnie. Pełno tu rybackich kutrów i łódek przycumowanych do molo.

Wspaniałym miejscem do odpoczynku są także Wyspy Scilly położone w odległości 28 mil na południowy zachód od Land’s End. Składają się one ze 140 skalistych wysepek, obmywanych przez ciepły Prąd Zatokowy. Życie na pięciu zamieszkanych wyspach charakteryzuje spokój i nieco zwolnione tempo. Większość wysp ma białe piaszczyste plaże i przejrzystą wodę.

Kiedy jednak będziemy już zmęczeni opalaniem, możemy udać się do subtropikalnych ogrodów w opactwie Tresco. Występująca tutaj roślinność jest unikalna i nie spotkamy jej nigdzie indziej w Wielkiej Brytanii.

Regiony

Wielka Brytania została podzielona na cztery główne części – Irlandię Północną, Walię, Anglię oraz Szkocję – które stanowiły kiedyś osobne królestwa. Nie tylko ze względu na ogromne zróżnicowanie terytorialne Wysp Brytyjskich, ale również – zróżnicowanie kulturowe poszczególnych ich części, które uwarunkowane jest trwającą od wieków tradycją, odwiedzający te tereny mogą obcować z mnogością zjawisk i artefaktów. Góry, morze, klify, jeziora i plaże – to jeśli idzie o naturę.

Mieszkańcy każdej z „dzielnic” Wielkiej Brytanii mówią z charakterystycznym dla siebie akcentem (dla obcokrajowców najbardziej egzotyczna zdaje się walijska odmiana języka angielskiego), mają własne tańce, stroje, napoje oraz pieśni; nie wspominając już o drużynach sportowych! Wielka Brytania, również ze względu na ogromną ilość emigrantów z całego świata, jest krajem niezwykle multikulturowym, o czym turyści przekonują się na każdym kroku.

Zakupy i pamiątki

W Wielkiej Brytanii dobrze widziane jest dawanie napiwków w hotelach i restauracjach chyba, że opłata za usługę została doliczona do rachunku. Zwyczajowo należy doliczyć dodatek w wysokości 10-15% całości rachunku. W niektórych restauracjach wysokość napiwku jest ustalona odgórnie.W przypadku obsługi hotelowej oraz kelnerów kwota napiwku jest całkowicie dowolna, ale nie powinna być niższa niż 50 pensów. Angielskie sklepy otwarte są od poniedziałku do piątku w godzinach od 9 do 17, zaś duże domy towarowe do 18. W niedziele i święta sklepy w dużych miastach działają generalnie od 10 do 18.

Do ciekawych zjawisk należy, tzw. late night, w czasie którego można robić zakupy dużo dłużej niż w pozostałe dni tygodnia. Ma ono miejsce w środy i w czwartki, i jest nie lada udogodnieniem dla osób pracujących do późna. W małych miejscowościach i wsiach sklepy bywają zamykane na jedno popołudnie, najczęściej w środy.

Banki są otwarte codziennie od 9.30 do 16.30, a w niedziele bywają otwierane na kilka godzin. W święta państwowe są nieczynne.

Ciekawostką w Wielkiej Brytanii są car boots, czyli bazary organizowane z reguły w małych miasteczkach lub na obrzeżach większych miast. Najczęściej odbywają się dwa razy w tygodniu. Aby sprawdzić konkretne miejsca, daty i godziny najlepiej zajrzeć do Internetu, a hasła car bootsAnglii traktowane są takie imprezy. Kupić można tam dosłownie wszystko: od ubrań, przez meble i zabawki – po płyty dvd. szukać w kategorii ,,rozrywka,, lub ,,spędzanie wolnego czasu”, gdyż tak w

Warto też pamiętać o sezonowych wyprzedażach w styczniu tuż po Bożym Narodzeniu oraz letnich sell-outach odbywających się zazwyczaj w lipcu. Przed słynnym londyńskim Harrodsem kolejki tworzą się już na kilka dni wcześniej.

Zdrowie i szczepienia

Jak podaje NFZ, Polacy mają prawo, po dokonaniu rejestracji w rejonowej przychodni i wybraniu lekarza rodzinnego, do bezpłatnego leczenia w brytyjskiej państwowej służbie zdrowia National Health Service NHS. Osoby, które nie płacą ubezpieczenia w Wielkiej Brytanii są zobowiązane do posiadania Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego EKUZ, wydawanej przez oddziały NFZ w Polsce. Należy jednak pamiętać, że karta ta uprawnia tylko do korzystania z podstawowych usług medycznych. W związku z tym przed wyjazdem zaleca się wykupienie dodatkowego ubezpieczenia, w szczególności od następstw nieszczęśliwych wypadków. W razie konieczności pokryje ono również koszty leczenia w szerszym zakresie oraz koszty opieki medycznej w prywatnych szpitalach i klinikach.

Leczenie specjalistyczne lub szpitalne wymaga skierowania, ale w nagłych przypadkach można zgłaszać się bezpośrednio na oddział ratunkowy szpitala. Aby wezwać pogotowie, należy wykręcić numer 999 lub 112.

Przed podróżą do Wielkiej Brytanii zaleca się wykonanie szczepienia przeciw błonicy, tężcowi i polio. Nie ma żadnych szczepień obowiązkowych.

Department for Work and Pensions informuje, że wszyscy pacjenci oprócz dzieci do lat 16, uczniów do osiemnastego roku życia, kobiet w ciąży i osób powyżej sześćdziesiątego roku życia zobowiązani są do wniesienia opłaty ryczałtowej w wysokości 6,65 funta brytyjskiego za każdą receptę.

W przypadku leczenia stomatologicznego lub okulistycznego nie obędzie się bez wpłacenia zryczałtowanej opłaty za badanie oraz uiszczenia 80% kosztów leczenia.

Pacjent płaci w pełni za transport sanitarny do Polski oraz za korzystanie z opieki w placówkach działających poza systemem NHS. W tych przypadkach pacjent nie ma także prawa do zwrotu kosztów. Pozostałe koszty leczenia zwraca się na podstawie oryginałów rachunków i dowodów zapłaty.